خروج پکن از بدهی واشنگتن؛ آیا طلا جایگزین دلار می شود؟

به گزارش اکوایران، در آخرین داده های وزارت خزانه داری آمریکا، سهم چین از کل دارایی های خارجی اوراق قرضه خزانه داری آمریکا به حدود ۷ درصد رسیده است که پایین ترین سطح از اوایل دهه ۲۰۰۰ است. در اوج خود در اوایل دهه ۲۰۱۰، این سهم نزدیک به ۳۰ درصد بود و از آن زمان تاکنون بیش از ۲۰ واحد درصد کاهش یافته است.

ارزش اوراق خزانه داری پکن نیز در مقایسه با اوج تاریخی خود تقریباً به نصف کاهش یافته و به پایین ترین سطح از زمان بحران مالی جهانی رسیده است. به این ترتیب، چین بخش قابل توجهی از اوراق قرضه ای را که در دهه ۲۰۰۰ انباشته کرده بود، از ذخایر خود حذف کرد و عملاً نیمی از موقعیت قبلی خود در بدهی ایالات متحده را حذف کرد.

همزمان، بانک مرکزی چین در ماه ژانویه یک تن دیگر طلا خرید تا به افزایش ۱۵ ماهه متوالی ذخایر فلزی خود ادامه دهد. مجموع دارایی های طلای چین به ۲۳۰۸ تن رسیده است که رکورد تاریخی دیگری برای این کشور محسوب می شود. برای بسیاری از تحلیلگران بازار، این تغییر از اوراق قرضه دلاری به طلا پیام روشنی دارد: پکن در حال تنوع بخشیدن به ذخایر ارزی خود و کاهش وابستگی به بدهی های ایالات متحده است.

فاصله کشورها از دارایی های تحت کنترل دولت ها

در فضای عمومی بازارهای جهانی نشانه هایی از فرسایش اعتماد متقابل بین دولت ها مشاهده می شود. کشورها تمایل بیشتری به سمت دارایی هایی دارند که از کنترل مستقیم دولت ها و ریسک سیاسی دور هستند. دارایی هایی مانند طلا، کالاهای استراتژیک و برخی ارزهای دیجیتال. این کاهش علاقه جهانی به اوراق قرضه دولتی به ویژه اوراق خزانه داری آمریکا به یکی از دغدغه های ساختاری بازارهای مالی تبدیل شده است. ادامه این روند می تواند به تدریج جایگاه دلار را به عنوان ارز ذخیره جهانی تضعیف کند. روندی کند اما قابل توجه که نشانه های اولیه آن را می توان در تحولات اخیر مشاهده کرد.

واکنش بازارها نیز نشان دهنده همین نگرانی است. شاخص دلار بلافاصله پس از اعلام آمار جدید اشتغال و تورم در ایالات متحده اندکی افزایش یافت، اما پس از آن در برابر اکثر ارزهای اصلی جهانی کاهش یافت. در همین حال، سایر ارزها مانند ین، یورو و پوند نسبتاً ثابت ماندند. در نتیجه فشار فروش به وضوح به سمت دلار هدایت شد.

نقش تحولات ژاپن در تضعیف دلار

در آسیا، تحولات سیاسی اخیر در ژاپن منجر به کاهش ارزش دلار شده است. پیروزی قاطع «صنع تاکایچی» در انتخابات و در اختیار گرفتن اکثریت پارلمانی این امکان را به دولت او داده است که سیاست های انبساط مالی گسترده تری را اجرا کند. مقامات ژاپنی اعلام کرده اند که بخشی از منابع مورد نیاز برای اجرای این سیاست ها از محل ذخایر ارزی از جمله ذخایر دلاری تامین خواهد شد. این موقعیت نشانه تمایل توکیو به استفاده از دارایی های ارزی برای حمایت از رشد داخلی و در واقع افزایش عرضه دلار در بازار جهانی است.

افزایش عجیب اوراق قرضه آمریکایی در بلژیک

در همین حال، یک نکته جالب را می توان در داده های خزانه داری آمریکا مشاهده کرد: در حالی که مانده اوراق خزانه داری آمریکا در چین کاهش یافته است، سطح دارایی های بلژیک تقریباً به همان میزان افزایش یافته است. زیرا موسسه Euroclear در بروکسل به عنوان یکی از بزرگترین مراکز تسویه و نگهداری در جهان معمولاً مسئولیت نگهداری اوراق قرضه آمریکا را برای طرفین غیر مستقیم بر عهده دارد. این موضوع برخی رسانه های بین المللی را به این گمانه واداشت که کاهش آمار رسمی چین ممکن است به دلیل تغییر حسابداری و نگهداری از طریق اشخاص ثالث باشد، اقدامی که می تواند بخشی از استراتژی پکن برای کاهش شفافیت در گزارش دارایی های دلاری خود باشد.

در مجموع، کاهش مستمر سهم چین در بدهی آمریکا، افزایش پی در پی خرید طلا و نوسانات شاخص دلار به طور همزمان، همگی نشان از تغییر شرایط مالی اقتصاد جهان دارد. جهان به سمتی می رود که کشورها ترجیح می دهند ذخایر خود را نه در بدهی یکدیگر، بلکه در دارایی های فیزیکی و خنثی نگه دارند.