تزریق محدود، تشنگی نامحدود؛ بازار آزاد با تایید ۴۰ درصد بسته شد

در پانزدهم دی ماه سال جاری آخرین عملیات بازار آزاد و اعتبارسنجی سیستماتیک انجام شد. در این مزایده طبق روال گذشته بانک مرکزی با ۲۳۰ هزار میلیارد تومان با درخواست بانک ها موافقت کرد. میزان تایید درخواست ها در این مزایده حدود ۴۰ درصد بوده است.

همچنین بررسی ها نشان می دهد در هفته جاری حدود ۳۲۸ هزار میلیارد تومان درخواست بانک ها در اعتباردهی عادی بوده است.

عملیات بازار باز و اعتبارسنجی منظم

زمانی که بانک ها از کمبود نقدینگی رنج می برند و نمی توانند نیازهای خود را در بازار بین بانکی تامین کنند، مجبورند از بانک مرکزی تقاضای نقدینگی کنند. این تقاضا به دو صورت و در دو قالب «عملیات بازار باز» و «اعتبارسنجی منظم» انجام می شود.

عملیات بازار باز فرآیندی است که در آن بانک ها از بانک مرکزی درخواست تامین مالی کوتاه مدت می کنند و در ازای آن اوراق دولتی به بانک مرکزی می دهند. به این عملیات قرارداد بازخرید یا رپو نیز می گویند. اگر برعکس این روند اتفاق بیفتد، به اصطلاح repo معکوس انجام می شود و در نتیجه منابع مالی از دسترس بانک ها خارج می شود. نرخ قرارداد بازخرید در عملیات بازار آزاد معادل ۲۳ درصد است.

در صورتی که بانک ها نتوانند کمبود نقدینگی خود را طی این عملیات جبران کنند، باید با نرخ ۲۴ درصد از بانک مرکزی تامین مالی کنند. به این فرآیند اعتبار سنجی منظم می گویند.

نرخ مصوب بانک مرکزی حدود ۴۰ درصد است

عملیات بازار آزاد انجام شده در ۲۴ دی ماه با موافقت ۳۹.۷ درصدی بانک مرکزی همراه بود. ۲۳ بانک و موسسه اعتباری غیربانکی در این مزایده شرکت کردند و مبلغی معادل ۵۷۹ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان به ثبت رساندند. از این میزان تقاضای نقدینگی که بانک ها انجام داده اند، بانک مرکزی تنها به ۲۳۰ هزار میلیارد تومان پاسخ مثبت داده است. به عبارت دیگر تنها با ۳۹.۷ درصد از این درخواست ها موافقت کرده است.

اعتبارسنجی ۳۲۸ لات در هفته منتهی به سی و هشتمین مزایده

همچنین در یک هفته منتهی به مزایده سی و هشتم، ۴ روز کاری بود که بانک ها و موسسات اعتباری غیربانکی در آن روزها اقدام به اعتبارسنجی منظم کردند. آمارها حاکی از آن است که در این مدت حدود ۳۲۸ هزار و ۹۱۰ میلیارد تومان به طور منظم اعتبار داده شده که بیشترین میزان آن مربوط به ۹ دی بوده است. در این تاریخ ۹۵ هزار و ۴۴۰ میلیارد تومان از سوی ۵ بانک و مؤسسه اعتباری غیربانکی به طور مرتب اعتبار شده است.

از سوی دیگر بیشترین درخواست از بانک ها مربوط به دهم دی ماه بوده است. در این تاریخ ۷ بانک و موسسه اعتباری غیربانکی حضور داشتند و در مجموع ۸۹ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان درخواست اعتبار ثبت کردند.