در ماه های اخیر، بانک مرکزی ژاپن نرخ بهره را به بالاترین سطح در دهه های اخیر افزایش داده است و دولت این کشور میلیاردها دلار برای حمایت از ین در بازار ارز هزینه کرده است. با این حال، واحد پول ژاپن در برابر دلار ضعیف است و نزدیک به پایینترین سطح چند دهه اخیر معامله میشود. این وضعیت نشان می دهد که معامله گران به جای اقدامات، به مسیر آینده سیاست پولی نگاه می کنند و هنوز متقاعد نشده اند که بانک ژاپن برای یک چرخه انقباضی جدی آماده است.
به گزارش اکو ایران، در نگاه اول عملکرد ین در ماه های اخیر متناقض به نظر می رسد. بانک ژاپن نرخ بهره را به حدود ۱ درصد افزایش داده است که بالاترین میزان در دهه های اخیر است. در عین حال، دولت ژاپن نیز با حدود ۱۱.۷ تریلیون ین معادل نزدیک به ۷۴ میلیارد دلار برای حمایت از پول ملی خود در بازار مداخله کرده است.
با این حال، دلار همچنان در محدوده ۱۶۰ ین معامله می شود که فاصله چندانی با ضعیف ترین سطح پول ژاپن در چند دهه اخیر ندارد. این سوال را مطرح می کند که چرا افزایش نرخ بهره و مداخله گسترده دولت نتوانسته است به تقویت پایدار ین منجر شود.
پاسخ را باید در انتظارات بازار یافت. معامله گران بازار فارکس به جای واکنش به اقدامات انجام شده، به جهت آینده سیاست پولی نگاه می کنند. از دیدگاه بسیاری از سرمایه گذاران، افزایش نرخ بهره در ژاپن هنوز به معنای آغاز یک چرخه انقباضی گسترده و پایدار نیست.
شکاف نرخ بهره همچنان به نفع دلار است
اگرچه بانک مرکزی ژاپن طی دو سال گذشته به تدریج از سیاست نرخ بهره منفی فاصله گرفته است، اما نرخ های بهره در این کشور هنوز تفاوت چشمگیری با ایالات متحده دارد.
در حالی که نرخ بهره ژاپن اکنون در محدوده ۱ درصد است، نرخ بهره ایالات متحده هنوز چندین درصد بالاتر است. این تفاوت نگهداری داراییهای دلاری را برای بسیاری از سرمایهگذاران جهانی جذابتر از داراییهای ین کرده است.
در نتیجه جریان سرمایه به سمت بازارهای آمریکا ادامه می یابد و این موضوع از دلار حمایت می کند و فشار بر ین را حفظ می کند.
تغییر انتظارات در مورد فدرال رزرو
یکی دیگر از عوامل مهمی که در ماه های اخیر بازار ارز را تحت تاثیر قرار داده، تغییر انتظارات از سیاست پولی آمریکا است.
تا چند ماه پیش، بسیاری از سرمایه گذاران انتظار داشتند که فدرال رزرو در سال جاری و سال آینده چندین بار نرخ بهره را کاهش دهد. اما تداوم فشارهای تورمی و موقعیت انقباضی بیشتر مقامات پولی آمریکا باعث تعدیل این انتظارات شده است.
اکنون بازارها انتظار دارند که نرخ بهره آمریکا برای مدت طولانی تری در سطوح بالا باقی بماند و حتی برخی از تحلیلگران احتمال افزایش مجدد نرخ را به طور کامل رد نمی کنند.
این تغییر در انتظارات باعث شده است که بخش مهمی از اثر افزایش نرخ بهره در ژاپن خنثی شود.
چرا مداخله ارزی اثر ماندگاری نداشت؟
امسال ژاپن یکی از بزرگترین مداخلات ارزی در تاریخ خود را انجام داده است. با این حال، تجربه نشان می دهد که مداخله در بازار ارز زمانی می تواند اثر ماندگاری داشته باشد که با تغییر اساسی در انتظارات سرمایه گذاران همراه باشد.
بازار ارز جهانی گردش مالی روزانه هزاران میلیارد دلاری دارد و حتی مداخلات ده ها میلیارد دلاری نیز معمولاً در صورت عدم تغییر مسیر سیاست های پولی، تنها تأثیر کوتاه مدت خواهد داشت.
به همین دلیل، مداخله دولت ژاپن توانست برای مدتی کاهش ین را کاهش دهد، اما نتوانست روند کلی بازار را معکوس کند.
سوالی که بازار به دنبال پاسخی برای آن است
در نهایت، مسئله اصلی سرمایه گذاران این نیست که بانک ژاپن چند بار نرخ بهره را افزایش داده است. سوال مهمتر این است که آیا بانک آماده ادامه مسیر و اجرای یک چرخه انقباضی جدی است یا خیر؟
اگر بازار به این نتیجه برسد که افزایش نرخ بهره در ژاپن محدود و تدریجی خواهد بود، در حالی که نرخ بهره آمریکا برای مدت طولانی در سطوح بالا باقی بماند، فشار بر ین ممکن است ادامه یابد.
از سوی دیگر، نشانههایی از افزایش سریعتر نرخ بهره در ژاپن یا شروع چرخه کاهش نرخ بهره در ایالات متحده میتواند جریان را به نفع ارز ژاپن تغییر دهد.
